0
Borówka amerykańska (wysoka) rozpowszechniła się w latach 30-tych XX wieków na terenie USA. Stanowi bliską krewną naszych rodzimych borówek: brusznicy, borówki czarnej i bagiennej. Jest to krzew wysokości 60 cm- 2,5 m. Jej owoce są niezwykle smaczne, lekko kwaśne lub winne w zależności od odmiany, obfitujące w wysoce wartościowe związki antyoksydacyjne: polifenole, flawony, flawonoidy, alkaloidy, triterpeny. Mimo, iż pochodzi aż z Ameryki, bez trudu radzi sobie w polskich warunkach. Wymaga kwaśnej gleby i obfitego podlewania, ale za to odwdzięcza się bogatymi plonami. Borówkę cechują zielone, równo rozłożone liście oraz specyficzne kwiaty o budowie przypominającej dzwon. Kwitnienie przypada na kwiecień - maj, a dojrzewanie owoców trwa od lipca do września. Poszczególne odmiany borówki amerykańskiej różnią się między sobą porą dojrzewania oraz wzrostem, kształtem i wielkością owoców. W ciągu ostatnich dwóch dekad wprowadzono na rynek nowe odmiany borówki amerykańskiej: Draper, Liberty, Aurora.
Borówka amerykańska - odmiany (najbardziej popularne):
Znanych jest blisko 450 odmian borówki, dobrze wiedzieć, że nie każda z nich jest dobrym materiałem do amatorskiej uprawy. Najczęściej wybierane w Polsce i najchętniej uprawiane są odmiany borówki Duke, Bluecrop i Bluegold, które nie wykazują specjalnych wymagań klimatycznych. Ponadto, są odporne na niskie temperatury (mróz do -30 stopni). Charakteryzuje je duża plenność, a pędy bywa, że wyginają się pod ciężarem owoców. Pojedynczy krzew jest w stanie udźwignąć 6-9kg owoców. Odmiana Bluegold z powodzeniem może być uprawiana również na tarasach i balkonach. Dobrze wiedzieć, że borówka amerykańska jest rośliną obcopylną, a zatem, do jej zapylenia konieczne są 2 rośliny. Polecamy zatem, dokonania zakupu co najmniej 2 sadzonej, nie muszą należeć do tego samego gatunku.
Wczesne odmiany borówki amerykańskiej to: Duke, Earliblue, Spartan, Bluetta, Sunrise. Okres ich owocowania trwa od początku lipca do ok. 3 tygodnia lipca. Odmiana Duke osiąga wysokość do ok. 180 cm, owoce są spłaszczone, duże o bardzo słodkim, aromatycznym smaku. Odmiana jest bardzo plenna, dlatego też trzeba często podcinać krzewy. Earliblue osiąga wysokość do ok. 150 cm, owoce są duże i średniej wielkości, spłaszczone, słodkie i smaczne. Odmiana sunrise osiąga 150 cm wysokości, owoce są duże i średnie, spłaszczone, słodkie, aromatyczne, smaczne.
Borówka wysoka - odmiany
Średniowczesne odmiany borówki wysokiej to Patriot i Bluejoy. Odmiana Patrot dojrzewa pod koniec lipca. Krzewy osiągają wysokość 120-180 cm. Odmiana jest bardzo plenna, trzeba ją często ciąć. Owoce są duże i średniej wielkości, spłaszczone, słodkie, smaczne. Odmiana Bluejoy osiąga ponad 2 m wysokości. Krzewy dojrzewają pod koniec lipca. Owoce są duże i średniej wielkości, słodkie i smaczne.
Średnia pora dojrzewania jest charakterystyczna dla Bluecrop i Toro. Krzewy osiągają ponad 2 m wysokości, trzeba je silnie ciąć. Ta odmiana jest silnie odporna na mróz.Owoce są duże, lekko spłaszczone, słodkie, smaczne. Odmiana Toro dojrzewa kilka dni wcześniej niż Bluecrop. Owoce są duże, kuliste, słodkie, smaczne.
Średniopóźne gatunki borówki amerykańskiej to Brigitta i Bluegold. Brigitta osiąga wysokość 180 cm wysokości, owoce są duże, kuliste, smaczne. Odmiana jest odporna na działanie mrozu. Bluegold ma lekko kwaśne owoce średniej wielkości i lekko zielony miąższ.
Wśród późno dojrzewających odmian dominuje borówka Darrow. Charakteryzują ją duże, owalne, słodko-winne owoce, które idealnie nadają się do przygotowania konfitur, ciast, deserów. Jej wadą jest niska odporność na niskie temperatury i wysoka podatność na zgorzele pędów.
Owoce borówki dojrzewają sukcesywnie, co jakiś czas konieczny jest ich zbiór.
Nawożenie i ściółkowanie borówki amerykańskiej
Celem nawożenia jest zapobieganie spadkowi jakości żyzności gleby, co ma ścisły związek ze stałym pobieraniem przez rośliny cennych minerałów zawartych w glebie oraz wypłukiwania ich przez deszcz. Nawożenie stosuje się po to, by wzbogacić glebę w cenne składniki zapewniające roślinom prawidłowy wzrost i rozwój. Dobrze wiedzieć, że o różnych porach roku rośliny potrzebują innych ilości poszczególnych składników, np. wiosną konieczne jest dostarczanie większych ilości azotu, natomiast pod koniec lata - potasu i fosforu. Nawożenie dodatnio wpływa na jakość gleby oraz sprzyja rozwojowi mikroflory bakteryjnej gleby. Borówki amerykańskie cechują się dość specyficznymi potrzebami - jeśli zostały posadzone w odpowiednio kwaśnej glebie nie wymagają szybkiego nawożenia. Po obfitym owocowaniu można nawozić glebę dopiero w przyszłym sezonie. W tym przypadku stosuje się nawożenie doglebowe, raczej odchodzi się od uzupełniania liści w azot. Sugeruje się, by od marca do czerwca co miesiąc uzupełniać glebę w azot - I dawka zaraz po kwitnieniu krzewów, kolejna doza - na początku czerwca i ostatnia - pod koniec czerwca.
Ściółkowanie borówki amerykańskiej jest konieczne. Przykrywanie gleby celem zmniejszenia parowania wody zapewni krzewom właściwe warunki pH - borówki amerykańskie lubią kwaśne pH, a przy tym muszą być często podlewane. Ponadto, ściółkowanie zapewnia właściwą wilgotność, próchnicę i chroni przed nadmiernym wzrostem inwazyjnych chwastów. Dla borówek amerykańskich bardzo dobrze sprawdza się ściółka z kory sosnowej, szyszek i igliwia.
Choroby borówki amerykańskiej
Choroby borówki amerykańskiej w zależności od schorzenia, mogą zarówno spowodować obumieranie plonów, jak i ich całkowity brak. Czasami dochodzi do osłabienia kwitnienia czy do powstawania plam na liściach, degradacji pędów lub obumierania całych roślin. Aby uniknąć chorób należy przy zakładaniu szkółki posadzić krzewy w większych odstępach od siebie - ok 2-2,5 m, tak by zachowana była właściwa wentylacja. Już w momencie sadzenia roślin warto pomyśleć o grzybniach mikoryzowych, które stanowią dla organizmów roślinnych naturalną ochronę przed patogenami. Najczęstsze choroby borówki amerykańskiej to:
- pleśń szara - wywołana jest obecnością grzyba pasożytniczego, który zimuje w pozostałościach starych roślin. Grzyb atakuje głównie wiosną, ale poraża rośliny przez cały okres wegetacyjny. Objawem jest powstawanie charakterystycznych zmian przypominających szarą pleśń. Schorzenie dotyczy łodygi, pędów, liści, owoców.
- mączniak prawdziwy - Zmiany pojawiają się na dolnej powierzchni liści w drugiej części sezonu. Choroba rozwija się podczas wysokiej wilgotności powietrza w bezwietrzny słoneczny dzień. Na liściach pojawiają się wówczas żółte lub czerwone przebarwienia. Z biegiem czasu w miejscach plam pokazuje się szary, mączysty nalot, który jest w rzeczywistości tworzony przez konidialne zarodniki grzyba.
- Zgorzel pędów borówki amerykańskiej - na pędach jednorocznych i dwuletnich roślin pojawiają się zmiany, świadczące o ich zamieraniu. Plamy zwiększają swoje rozmiary wraz z postępem choroby. Z biegiem czasu na pędach pojawia się czarny nalot tworzony przez pyknidia. Konieczne jest usuwanie mechaniczne objętych chorobą pędów i stosowanie inwazyjnych środków chemicznych.
Borówki amerykańskie - przetwory
Nie od dziś wiadomo, że jednymi z najzdrowszych owoców jakie tylko zostały stworzone przez naturę są borówki amerykańskie. Przetwory z nich wykonane cechują się nie tylko wspaniałym smakiem, ale i bogactwem antyoksydacyjnym. Poniżej podajemy przepis na pyszny dżem z borówek amerykańskich.
Dżem z borówek jest niezwykle prosty do wykonania. Wystarczy wrzucić do garnka ok. 6 szklanek owoców (wychodzi ok. 840g) i zalać je połową szklanki wody. W tej postaci należy je dusić w garnku przez ok. 20 min. Po tym czasie dodajemy ok. 40 g soku z cytryny (ok. połowa wyciśniętej cytryny) i niewielką ilość skóry z cytryny lub limonki. W kolejnym kroku dodajemy ok. 160 g miodu (pół szklanki). Całość dusimy przez ok. 10 min. Powstałe w ten sposób powidła przenosimy do słoików. Gorące słoje stawiamy do góry dnem i czekamy aż wystygną. Smacznego!
